Pancerni - Kozacy


Ciągłe walki z Tatarami i Wołochami na południowo-wschodniej granicy Rzeczypospolitej w XV i na początku XVI wwieku wykazały konieczność przeorganizowania ówczesnej jazdy polskiej. Przeciwnik stosując taktykę wschodnią był trudny do pokonania. Ciężkozbrojna konnica jak i strzelcy nie posiadała tej szybkości, lotności co np.: wojska tatarskie. Szczególnie odczuwały to oddziały tzw. "obrony potocznej" rozlokowane na Rusi i Podolu pod koniec XV wieku. Brak lekkich i mobilnych jednostek był bardzo odczuwalny, dlatego dążono do wprowadzenia nowego typu jednostek jazdy lekkiej. Na początku XVI wieku przeprowadzono zaciąg raców czyli husarii na Bałkanach w oparciu o wzory węgierskie. Część husarii z jazdy lekkozbrojnej przeobraziła się od połowy XVI wieku stopniowo w ciężkozbrojną. Natomiast wzór lekkiej husarii z początku XVI wieku pozostał. W odróżnieniu od bardziej opancerzonych "usarzów" zaczęto nazywać ich w Koronie "Kozakami" a na Litwie Petyhorcami. Początkowo obie formacje walczyły w szyku mieszanym, by za Stefana Batorego wyodrębnić się w osobny rodzaj jazdy z własną taktyką różniącą się od "usarskiej". Niektórzy towarzysze jazdy kozackiej jak i całe chorągwie od początku XVII wieku zaczęli przywdziewać kolczugi, bechtery i misiurki. Te jednostki zaczęto nazywać "Pancernymi". Z uwagi na coraz większy stopień uzbrojenia ochronnego "Kozaków" powszechnie od połowy XVII wieku nazywano "Pancernymi". Obowiązek noszenia kolczugi wprowadzono w drugiej połowie XVII wieku. Omawiana jazda była najbardziej wszechstronną konnicą w Rzeczpospolitej. Używano ją przeprowadzenia manewru jak i uderzeń czołowych. Pancerni pełnili również służbę rozpoznawczą i ubezpieczeniową, a czasami brali udział we wstępnych walkach przed bitwą w tzw.: harcach. W estymie publicznej chorągwie pancerne szły po husarii. Duma towarzystwa i wystawność zewnętrzna były wspólne jednym i drugim; ten sam był również i ustrój, w którym towarzysz stał na równi z rotmistrzem i nie tyle był podkomendnym, co kolegą.


Uzbrojenie:

Uzbrojenie ochronne stanowiły kolczugi i bechtery z misiurką jako osłoną głowy. Kolczuga składała się z płaskich, gęsto plecionych kółek stalowych o średnicy 10 - 12 mm. Kółka łączono jednym nitem. Ważyła 5,87 kg. Do walki używali dzidy, rohatyny oraz pistolety, bandolety i bardzo często łuki.




Ikonografia
Cofnij
Menu

Ubezpieczenie Olsztyn | Archiwum | Ubezpieczenie Olsztyn